Essentie van poomse Zoals je hebt gemerkt wordt poomse tijdens de les vaak beoefend binnen de HTA-schoollijn. Studenten lopen het bijvoorbeeld als een opwarming aan het begin van de training of soms lopen ze hun laatst geleerd poomse. De ene keer lopen de leerlingen gezamenlijk in groepen en de andere keer lopen ze alleen op hun eigen tempo. Poomse is ook terug te vinden in het küp- en het dan-examen. Kortom poomse maakt een belangrijk onderdeel uit van taekwondo. Het wordt ook wel essentie van taekwondo en de oosterse wijsheid genoemd. Om een goed poomse te kunnen beheersen is het van belang dat studenten niet alleen de technische maar ook de filosofische kant ervan goed begrijpen. In dit stukje artikel hoop ik een globaal beeld te schetsen over de betekenis van poomse, zodat de studenten de kern van taekwondo beter zullen kunnen snappen. De betekenis Net zoals bij karate en andere martial arts heeft taekwondo vaste bewegingspatronen. Bij karate heten die bewegingsvormen kata. Bij taekwondo heet dat poomse. Poomse wordt gezien op twee manieren: vanuit technische en mentale aspect, welke het laatste vooral het meest belangrijkst is. Vanuit technische invalshoek is poomse systematische bewegingspatronen, bestaande uit een combinatie van diverse stoot- en schopbewegingen, oftewel afweer -en aanvalstechnieken. Ze zijn gevormd in verschillende soorten standen en houdingen. Deze standen wijzen een bepaalde richting uit. Alle poomses beginnen en eindigen in de zelfde ruimte. Mentaal gezien is poomse een fysieke representatie van de spirituele kracht van een beoefenaar. Het doel is het streven van perfectie. Deze hangt af van de wil van een poomse- beoefenaar. Als hij weinig tot geen wil heeft zijn beoogde doel te streven, zoals het maken van een gebalanceerde abkubi (lage stand) die hij voorheen niet kon beheersen, zal hij bij het zelfde niveau steken als wat hij ook al een paar jaar geleden had. In principe is een poomse-beoefenaar nooit klaar met het bereiken van zijn doel, omdat doelen gedurende zijn trainingsproces steeds verschuiven of veranderen. Essentie van perfectie. De oefeningen van poomse zijn bedoeld om op een gedisciplineerde wijze te streven naar perfectie. Deze is voor iedereen verschillend, afhankelijk van zijn/haar mentale kracht en wil. Het belangrijkst is dat je je nooit moet opgeven! (‘we can do thinking’) Bij het lopen van poomse is het van belang om op de volgende aspecten te letten: ademhaling (hohup) houding, die evenwicht uitstraalt (chasea) richting (kak do) Ademhaling, het belangrijkste bron van leven, loopt als een rode draad door de bewegingen van poomse heen. Het maken van elke beweging en stand vereist veel energie. Regelmatig in- en uitademen bij elke houding zorgt voor het juiste gebruik van energie en kracht opdat daarmee de juiste evenwichtige houding gemaakt kan worden. Veel studenten, ook de zwarte banders, staan niet echt goed stil bij van hun ademhalingen. Elke beweging gaat gepaard met ademhaling. Poomse lopen Poomse wordt zowel individueel als in groepsverband gelopen tijdens de les. Individuele oefening schept een uitstekende gelegenheid om het kunstzinnige aspect naar voren te brengen. Daarnaast schept het onafhankelijkheid. Je hebt namelijk de touwtjes zelf in eigen handen. In groepsverband is poomse lopen een uitdaging. De deelnemers hebben namelijk ieder zijn eigen bewegingen in verschillende tempo’s; het is de kunst om al die verschillende vromen te transformeren in strakke bewegingen, uitgevoerd op dezelfde tempo. Deze oefening stimuleert samenwerking met medestudenten in teamverband, het geen je ook kunt terug vinden in je dagelijkse leven. Taegeuk Taegeuk is een variant van poomse en bestaat uit acht delen. Deze zijn bedoeld voor leerlingen van geel tot bruin. Taegeuk representeert de meest diepgaande oosterse filosofie, afgeleid van het universum. Tae betekent naast ‘voet’ iets groots. Geuk betekent eeuwigheid. De acht tae geuks hebben ieder zijn betekenis die afgeleid zijn van de elementen uit de natuur. De bewegingen komen sterk overeen met de karakter van de natuur. Taegeuk il jang - kuen (hemel en licht) ‘Kuen’ betekent hemel en licht. De combinatie van deze termen symboliseert het begin van alles wat leeft op aarde. Vanuit de hemel zorgen regen en zon voor de groei van leven op aarde. Ze vormen een levensbron van schepping. Zo zijn de bewegingen, voornamelijk bestaande uit een combinatie van absegi’s (korte stand) en makki’s (weringen) en girugi’s (stoten) simpel een eenvoudig. Deze zijn bedoeld voor een beginnend taekwondo beoefenaar. Kracht, precisie en gebalanceerde bewegingen karakteriseren deze vorm. Taegeuk i jang - tae (meer) Een meer is vloeibaar en sterk door zijn mysterieuze diepte. Diepe houdingen, krachtige technieken en vloeibare beweging, zoals opeenvolgende momtong anmaki’s (elleboogafweer in het midden) bij de 5e en de 6e positie karakteriseren de bewegingen van deze vorm. Taegeuk sam jang - Ri - (vuur) Vuur is onvoorspelbaar en explosief. Wanneer het uit zijn balans raakt, wordt het de meest vernietigende tegenstander. De bewegingen symboliseren belichaming van woede en vuur. Echter, vuur staat ook voor warmte en liefde. Het is ook een teken van hoop. Explosieve schopbewegingen, ademhaling en dubbele stoten zijn de kenmerken van deze poomse. Taegeuk sa jang – Jin (bliksem) Jin staat voor bliksem. Dit wordt gekenmerkt door bliksemslagen en lichtflitsen. Ze prikkelen een angstgevoel, het geen een van de eerste basisemoties is van de mens. Zoals licht vooraf gaat aan bliksem, behoort mentale kracht vooraf te gaan aan de bewegingen. Krachtige sonal maki (openhand wering) en punsonkut giruki (scherpe handstoot) in de eerste vier stappen illustreren ontzagwekkende omvang van de bliksem in deze poomse. Tae geuk oh jang – seun (wind) Seun symboliseert wind. Wind wordt enerzijds gekenmerkt door heftige windstoten die soms uitloopt tot erge windstorm, bijvoorbeeld tornado. Anderzijds heeft wind ook zijn rustige kant. Lente briezen zorgen juist voor treurwilg. In die zin staat wind voor bescheiden geest. De bewegingen in deze poomse komen voort uit deze twee karaktertrekken van de wind. De beweging van me-joomeok-Naeryo-Chigi, kwartslag stoot met vuist, bijvoorbeeld, begint krachtig en vervolgens vindt die zijn rustige einde. Taegeuk young jang - gam (water) Gam betekent letterlijk water. Water is vloeibaar en is vormloos. Water verliest nooit zijn natuur. Het glijdt langzaam naar beneden in de aarde en borrelt weer omhoog. Dit principe leert ons om het hoofd te bieden aan obstakels en moeilijkheden door positief tegen de situatie aan kijken. Taegeuk chil jang - gan (bergen) Gan betekent bergen. Bergen symboliseren kracht, stabiliteit en onveranderlijkheid. Ze bewegen nooit en stralen daarom stabiliteit uit. Dat leert ons dat we de zaken op zijn tijd doen en niet haastig. We zouden moeten stoppen als het nodig is en verder gaan wanneer het tijd is. Snel acties ondernemen is prima, zolang we maar weten waar en wanneer het nodig is om de rust te nemen. Zo bereiken we ‘de top’. Beomseogi, tijgerstand, is daarom een stand om vrij te bewegen zonder enige spanning . Taegeuk pal jang – gon (aarde) Gon staat voor aarde en symboliseert de bron van leven, zoals hemel en licht. Het leven komt voort uit aarde en gaat terug naar aarde. Aarde is een transformatie van leven en dood, ook wel een cirkel zonder begin en einde genoemd - eeuwigheid. Deze poomse is het laatste poomse gedeelte voor studenten die in het bezit zijn van küp. Maar dit is geen einde. Het leidt weer naar de volgende fase van zijn leerproces: de weg naar de zwarte band. Het verfijnen en perfectioneren van technieken zijn de belangrijkste bezigheden voor bruine banders. De reden waarom ik het belangrijk vind dat een student poomse goed moet beheersen is en serieus moet nemen, heeft voornamelijk te maken met mentale training die door middel van poomse verkregen wordt . Dan pas is hij in staat om bijvoorbeeld bij het sparren de geleerde technieken op het juiste moment op de juiste manier toe te passen. Poomse wordt gezien als een bloem en gyorugi als een vrucht. Zoals een appelboom pas zijn vruchten krijgt na een periode van bloei, hoort gyorugi vooraf te gaan aan poomse. Je moet goed werken aan je basis, poomse, voordat je die technieken daadwerkelijk gaat gebruiken. Belangrijks is niet het doel op zich, maar de weg die naar het doel leidt, waaruit je lessen haalt die je nooit eerder hebt kunnen voorzien. Intelligentie kan men indrukwekkende prestaties neerzetten. Deze martial art is geschikt voor jong en oud, man en vrouw. Kortom, een prachtige basis voor taekwondo. Kuen Sabumnim, Uit HTA magazine 2003